Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi, dünya çapında milyonlarca insanı etkileyen en yaygın artrit formudur. Kemiklerinizin uçlarındaki koruyucu kıkırdak zamanla azaldığında oluşur. Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi vücudunuzdaki herhangi bir ekleme zarar verebilirse de, bozukluk genellikle ellerinizdeki, dizlerinizdeki, kalçalarınızdaki ve omurganızdaki eklemleri etkiler.

Altta yatan süreç tersine çevrilemezse de, osteoartrit belirtileri genellikle etkili bir şekilde yönetilebilir. Aktif kalmak, sağlıklı bir kilo ve diğer tedavileri korumak hastalığın ilerlemesini yavaşlatabilir ve ağrıyı ve eklem fonksiyonunu iyileştirmeye yardımcı olabilir.

Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi Belirtileri

Osteoartrit belirtileri zamanla yavaş yavaş gelişir ve kötüleşir. Osteoartrit belirtileri şunları içerir:

  • Ağrı. Ekleminiz hareket sırasında veya sonrasında incinebilir, ağrır.
  • Hassaslık. Hafif baskı uygularken ekleminizdeki baskıyı hissetmeniz.
  • Sertlik. Eklem sertliği, sabah uyandığınızda veya bir süre hareket yapılmadığında belirebilir.
  • Esneklik kaybı. Eklemleriniz hareket halindeyken sizi taşıyamayabilir.
  • Tutukluk hissi. Eklemi kullanırken bir tutukluk hissedebilirsiniz.
  • Kemik çıkıntıları. Etkilenen eklem etrafında sert topaklar gibi görünen bu ekstra kemik parçaları oluşabilir.
osteoartrit eklem kireçlenmesi omurganın osteoartriti
Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi ; Omurganın osteoartritinde, diskler dar ve kemik dikeni oluşur.
osteoartrit eklem kireçlenmesi kalçanın osteoartriti
Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi; sol tarafında kalça eklemi normaldir, ancak sağ tarafta gösterilen kalça eklemi, kıkırdağın bozulmasını ve osteoartritin neden olduğu kemik dikeni oluşumunu gösterir.

Sıklıkla hastalar eklemleri fazla kullanmaktan ya da uzun süre devam eden hareketsizlikten sonra ağrıdığını söylemektedirler. Muhtemelen eklemi kolaylıkla hareket ettirmekte çok zorlanacaksınız. Ağrının oluştuğu eklemi hareket ettirmez ya da egzersiz uygulamazsanız eklemin tamamını çevreleyen kaslar zayıf düşer ve küçülür. Zayıflayan bu kaslar eklemleri destekleyemez ve bu durum da eklem hareketi sonu daha da fazlalaşan eklem ağrılarına sebep olur. Eğer dinmeyen eklem ağrısı veya sertliği varsa, doktorunuzdan randevu alın.

Eklemlerinizde kemiklerin uçlarına yastık görevi yapan kıkırdak yavaş yavaş bozulursa, osteoartrit oluşur. Kıkırdak, sürtünmesiz eklem hareketine izin veren sert, kaygan bir dokudır.

Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesinde kıkırdağın kaygan yüzeyi sertleşir. Sonunda, eğer kıkırdak tamamen yıpranırsa, kemik üzerinde kemik sürtünmesi oluşur.

Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi Risk faktörleri

Osteoartrit riskinizi artırabilecek faktörler şunlardır:

  • Yaşlılık. Osteoartrit riski yaşla birlikte artar.
  • Cinsiyet. Kadınlar bu konuda açık olmasa da, osteoartrit gelişme olasılığı kadınlarda daha yüksektir.
  • Obezite. Eksra vücut ağırlığı çeşitli yollarla osteoartrite katkıda bulunur ve daha fazla kilolarda riskiniz artar. Artan ağırlık, kalçalarınız ve dizleriniz gibi ağırlık taşıyan eklemlere daha fazla baskı uygular. Buna ek olarak, eklemlerinizdeki yağ dokusu iltihaplanmaya neden olabilecek zararlı proteinler üretir.
  • Eklem yaralanmaları. Spor yaparken veya bir kazada meydana gelenler gibi yaralanmalar, osteoartrit riskini artırabilir. Uzun yıllar önce ortaya çıkan ve görünüşte iyileşmiş olan yaralanmalar bile osteoartrit riskinizi artırabilir.
  • Bazı meslekler. Eğer işiniz belirli bir eklemde tekrarlayan strese yer veren görevler içeriyorsa, bu eklemde eninde sonunda osteoartrit gelişebilir.
  • Genetik. Bazı insanlar osteoartrit geliştirmeye eğilimlidir.
  • Kemik deformiteleri. Bazı insanlar, osteoartrit riskini artırabilen hatalı şekillenmiş eklemler veya kusurlu kıkırdak ile doğarlar.

Osteoartrit zamanla kötüleşen dejeneratif bir hastalıktır. Eklem ağrısı ve sertliği günlük işleri zorlaştıracak kadar şiddetli hale gelebilir. Bazı insanlar bu durumda artık çalışamaz. Eklem ağrısı bu kadar şiddetli olduğunda, doktorlar eklem değiştirme ameliyatı önerebilir!

Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesine İyi Gelen Bitkiler ve Doğal Ürünler

Glukozamin ve Kondroidin Sülfat / Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi

Glukozamin eklem kıkırdağının biçimlenmesini onarımını uyaran, kondrotin sülfat ise eklem kıkırdağı oluşumunu bloke eden enzimleri azaltan bir maddedir.

Glukozaminle ilgili araştırmalar bu maddenin kıkırdak elastikiyetini desteklediği, kıkırdağın parçalanmasına neden olan enzimlerin faaliyetini önlediği, yeni kıkırdak üretimine yararlı olduğunu göstermektedir.

Glukozamin karides, ıstakoz, yengeç gibi deniz ürünlerinin kabuklarından elde edilirken kondroidin köpekbalığı ve sığır kıkırdağından elde edilmektedir.

Yaşlanmayla görülen diz, kalça, el ve ayak eklemlerinde kıkırdak yıkımına neden olan osteoartritte glukozamin’in kıkırdağın yeniden oluşmasını desteklediğini gösteren bazı araştırma tespitleri vardır. Aynı zamanda glukozamin ve kondroitin eklem arasındaki sıvının üretimini artırarak eklemdeki sürtünmeyi azalttığı ve sorunun sebeplerinin de giderilmesine yardımcı olduğu belirtilmektedir.

New England Journal of Medicine dergisinde yayınlanan bir araştırma sonucuna göre glukozamin ve kondroitin kombinasyonu orta ve şiddetli derecede osteoartriti olan hastalarda  ağrıyı önemli derecede azaltmıştır.

Glukozamin’in tablet, toz ve ampul biçimine formları bulunmaktadır.

Glukozamin ve kondroidin sülfatın birlikte kullanımı önerilmektedir. Kollajen hidrozilat içeren glukozamin ürünlerinin ise daha çok etkili olduğu belirtilmektedir.

Uyarı! Glukozamin deniz ürünlerine alerjisi olanlar kişilerde alerjiye neden olabilir. Karın ağrısı, mide yanması, kusma, bulantı, ishal ve baş ağrısına neden olabilir.

Ayrıca Glukozaminin idrar söktürücü ve insülin ilaçları, kondriotin sülfatın ise aspirinle beraber kullanılmaması gerektiği belirtiliyor. Doktor onayı olmadan bu ürünler kullanılmamalıdır.

Omega-3 / Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi

Omega-3’le ilgili yapılan araştırma omega-3 yağ asitlerinin osteoartrite neden olan kimyasalları engellediğini ve diz kıkırdağını aşındırdığı bilinen proteinleri durdurduğunu göstermiştir.

İltihabın azaltılmasında etkisi olan omega 3 yağ asitleri glukozamine ve kondroitine ilaveten kullanımı bu soruna karşı yardımcı olur.

MSM / Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi

Glukozamin ve kondroitinin etkisini artıran ve ağrıları azaltan bir başka madde metilsulfonilmetan (MSMdir. MSM artrit kaynaklı ağrıyı azaltır ve  kıkırdak dejenerasyonunu önler. İçeriğindeki sülfür bağ dokularının korunmasında rol oynar. MSM doğal bir maddedir, sebze meyve ve tahıllarda bulunur.

Sülfür, vücudun cilt sağlığını geliştirmek gibi işlevleri yerine getirebilmesi için ihtiyaç duyduğu bir maddedir. MSM (Metil-sulfonil-metan;) ise en yüksek biyoyararlanıma sahip organik sülfür kaynağıdır. Eklemlere, kıkırdaklara ve saç gibi katılgan dokulara sülfür girişini destekleyerek bağ doku elastikiyetinin sağlanmasına yardım eder. Eklemleri koruyan bağ dokuları sülfür yardımıyla meydana gelir. Metil-sulfonil-metan;, artrit rahatsızlığı olanlar için yardımcı bir sülfür kaynağıdır. MSM’nin antioksidan, antienflamatuvar ve analjezik etkilere sahip olduğu; fiziksel işlevleri desteklediği ve günlük aktivitede belirgin bir düzelme sağladığı bilimsel çalışmalarla gösterilmiştir. Esnekliğin yenilenmesinde glukosamin ve kondroitin, ağrı tedavisinde ise MSM kullanımı öneriliyor. Glukozaminle beraber alımı ağrının daha etkili şekilde hafiflemesini sağlar.

Kollajen Hidrozalat / Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi

Almanya’da büyük ilgi gören Kollajen Hidrozalat adlı madde diz eklemi proplemlerinin giderilmesinde etkili olmaktadır. Kollajen Hidrozalat özellikle kilo fazlalığı olan kişilerde romatizmal ağrıların önlenmesinde,  ekleme güç ve destek verilmesinde olumlu etkiler sağlamaktadır.

Kolajen, vücutta doğal olarak çözünemez şekilde bulunan ve cilde esneklik veren bir proteindir. Eklemleri korur ve bağ dokularında yeralan birincil proteindir. Genel amlamda vücudu bir arada tutmaya yarayan ve çerçeve veren bir yapıştırıcı gibidir. Kolajen, kıkırdak çevresinde toplanır. Bu da eklemlerdeki bağ dokularının güçlü ve esnek olmasını sağlar.

Hidrolize kolajen Avrupa’da artrit tedavisinde uzun senelerdir takviye olarak kullanılmaktadır. Araştırma bulgularına göre 1 ay gibi bir sürede, günde 7 ile 10 gr. takviye, artrit hastalarında ağrıyı ve eklemlerdeki katılığı giderici etki sağlamaktadır.

University of Illinois College of Medicine’daki uzmanlar, tıbbi literatür ve klinik kanıtları gözden geçirerek, osreoartrit tedavisinde hidrolize kolagen kullanımını analiz etmişlerdir. 7 farklı çalışmayı değerlendiren araştırmacılar, hidrolize kolajen kullanımının güvenli olduğunu, osteoartritli ve diğer artrit rahatsızlığı olan hastalarda, ağrıyı azalttığını ve eklem fonksiyonlarını düzelttiğini belirtmişlerdir.

Dr. Wei, 24 hafta süren randomize bir çalışmada, tavuk kolajen ile metotreksatı, romanoid artrit sorunu olan 236 hasta üzerinde karşılaştırmıştır.  Her iki grupta da hastalarda, ağrı, sabah tutukluğu, şiş eklemlerin sayısında azalma; yaşam kalitelerinde ise artış gözlenmiştir. Çalışma süresinin bitiminde tavuk kolajeni ile tedavi edilen kişilerin %41’inde; metotreksat ile tedavi edilenlerin ise %58 ’inde iyileşme tespit edilmiştir. Almanya’da, German Olympic Center’da yetişkin atletler ile yapılan bir çalışmada, 12 haftalık deney boyunca, katılımcılarının %79’u, kolajen hidrolizat besin takviyesi olan CH-Alpha™ küründen sonra eklem oynaklığı ve esnekliği üzerinde önemli düzelmeler göstermiştir.

Almanyada bir firma glukozamin, kondroidin, kollajen hidrozilat karşımı olan ürününe hyalüronik asit de eklemiştir.  Pro Hyaluron adlı ürün Alman doktorlarca  daha etkili bulunmakta ve hastalara verilmektedir.

Kuşburnu / Osteoartrit – Eklem Kireçlenmesi

Norveç’te yapılan bir çalışma, romatizmaya karşı kuşburnunun olumlu etkisinin olabileceği ve kuşburnunun, diğer ilaçların yanında destek olarak da kullanılabileceğini göstermiştir.

Danimarkalı doktor Kaj Winter‘ın kuşburnuyla ilgili yaptığı araştırmalara göre kuşburnunun çekirdeğinde ve kabuğunda yer alan bir madde iltihabi reaksiyonu durdurabilmekte ve eklem ağrıları olan kişilerde  iyileşmeyi desteklemektedir.

Kuşburnu tozu kireçlenme belirtilerinin iyileşmesine ve kireçlenmenin yol açtığı ağrıların azaltılmasına yardımcı olmaktadır.

Yapılan deneyde kireçlenme teşhisi konmuş hastalara üç dört ay boyunca kuşburnu tozu içeren kapsüller verilmiş ve bu sürenin sonunda hastaların ağrılarında azalma ve yürümede daha az zorluk çekilmesi gibi sonuçlar tespit edilmiştir.

Kuşburnunun kabuğu ve çekirdeğindeki madde ısı sonucunda bozulduğu için kuşburnunu çay olarak içmenin eklem ağrılarına karşı etkisi olmaz. Bu yüzden steril koşullarda hazırlanmış, dondurulmuş kapsüllerin kullanılması gerekir. Bir kapsülde üç kuşburnu olur ve günde altı kapsül alınması gerekiyor. Etkisini üçüncü haftadan sonra göstermeye başlıyor ve de 3-4 ay kullanıldıktan sonra bırakılıyor.

Boswellia bitkisinde yer alan Boswellik asit adlı madde enflamasyonun giderilmesinde etkinlidir. Ayrıca Boswellik asitin bir diğer özelliği iltihabı giderirken mide üzerinde bir yan etkide bulunmamasıdır.

SAMe (S-Adenosil metionil) adlı doğal madde de diz ekleminde kıkırdak üretimini artırabilmektedir.

Shark Cartilage ;  Bazı çalışmalar Köpekbalığı ve çekiç balığının kanat ve başındaki kıkırdaktan elde edilen shark cartilage’nin artrit sorunlarına karşı etkili olabileceğini göstermiştir. 20 hastanın  katıldığı  bir deneyde, hastalara eklem ağrısı için shark cartilage kapsülü verilmiş, 6 haftanın sonunda 18 kişide ani iyileşme, 2 kişi de ise artrit sorunlarında kısmi iyileşmeden gözlenmiştir. 1970 yılı başlarında şiddetli ağrı sorunu olan artrit hastaları üzerinde yapılan bir deneyde, hastalara kıkırdak enjeksiyonu yapılmıştır. 3-8 hafta sonra, 28 hastanın, 19’unda “mükemmel” bir iyileşme görülmüş, 6 tanesi iyileşmesini “iyi” olarak ifade etmiş, 3 hasta ise tedaviye yanıt vermemiştir.

Oklahama Eyalet Üniversitesince yapılan araştırmaya göre dizağrısı olan kişiler 3 ay boyunca her gün soya yedikten sonra daha az ağrı tedavisi gördüklerini belirtmişlerdir. Antiflamatuar etkisi olan soya, yüksek miktarda isoflavone konsantresi içeririr.

Bu tür ürünler doktor onayı ve gözetiminde kullanılmalıdır. Diğer dikkat edilmesi gereken nokta kullandığınız ürünün kalitesinden emin olmanız gereğidir. Amerika’da yapılan bir araştırmada on farklı firmanın satışını yaptığı glukozamin ürünleri incelenmiş ve bunların bir kısmının yeterli miktarda glukozamin içermediği, bir kısmında ise hiç glukozamin olmadığı tespit edilmiştir.

DİP NOT: Yukarıda ele alınan vitaminler ve minerallerin her biri için faydalar çok fazladır. Yararlarından bir kısmına değinebildik. Bu nedenle her bir vitamini ayrı ayrı ilerideki makalelerimizde ele alacağız!

Yukarıda yeralan metin, haber bilgi amaçlı hazırlanmış olup, hekimin uygulayacağı teşhis ve tedavisinin yerine geçmez. Herhangi bir tedavi sürecine başlamadan önce mutlaka sağlık uzmanının görüş ve onayı alınmalıdır.

 

 

Kaynaklar / Referanslar;

  1. Mayo Clinic / https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/osteoarthritis/symptoms-causes/syc-20351925